MOSKVA, 17 iyul. /TASS/. Rusiya Federasiya Şurası plenar iclasda süni intellekt (Sİ) texnologiyalarının inkişafını təşviq etmək məqsədi daşıyan çərçivə qanununu təsdiqləyib. Qanun Rusiyada böyük fundamental Sİ modellərinin sürətli inkişafı və tətbiqi üçün hüquqi baza yaratmaq, ölkənin texnoloji suverenliyini təmin etmək, böyük fundamental Sİ modellərinin istifadəsində fərdlərin, cəmiyyətin və dövlətin təhlükəsizliyini qorumaq, habelə dövlət idarəçiliyini və innovativ iqtisadiyyatı gücləndirmək üçün nəzərdə tutulub. Çərçivə qanunu süni intellekt və böyük fundamental Sİ modeli daxil olmaqla əsas terminləri müəyyən edir və Sİ tənzimlənməsinin əsas prinsiplərini müəyyənləşdirir. Bunlara texnoloji suverenlik, insan hüquq və azadlıqlarının qorunması, fərdi azad iradəyə hörmət, Rusiyanın ənənəvi mənəvi və əxlaqi dəyərlərinin nəzərə alınması və hörmət edilməsi, habelə təhlükəsizlik daxildir. Qanun həmçinin Rusiya prezidentinə Milli Sİ İnkişaf Strategiyasını təsdiq etmək səlahiyyəti verir. Sənədə əsasən, hökumət böyük fundamental Sİ modellərinin inkişafı, tətbiqi, istifadəsi və həyata keçirilməsi üçün dövlət dəstəyi tədbirlərini müəyyən edə biləcək. O, həmçinin yalnız suveren və ya milli böyük fundamental Sİ modellərinin istifadə oluna biləcəyi halları müəyyən etmək səlahiyyətinə malik olacaq. Sİ məzmununun identifikasiyası və müəllif hüquqları Qanun həmçinin Sİ və Sİ tərəfindən yaradılan məzmunun istifadəsini tənzimləyən əlavə müddəalar təqdim edir. Gündəlik auditoriyası 500.000 istifadəçini keçən veb-sayt, tətbiq və sosial media platforması operatorları istifadəçilərə Sİ tərəfindən yaradılan məzmunu qeyd etmək imkanı təmin etməli olacaqlar. Etiketləmə formatı Sİ xidmət tərtibatçıları və onların istifadəçiləri arasında razılaşmalarla müəyyən ediləcək. Sənəd həmçinin Sİ tərəfindən yaradılan məzmun üçün müəllif hüquqlarını da əhatə edir. Qanuna əsasən, Sİ xidmət təminatçıları istifadəçilərə Sİ tərəfindən yaradılan məzmunun müəllif hüquqlarının kimə aid olduğunu, giriş şərtlərini və məzmunun ötürülə bilib-bilməyəcəyini bildirməli olacaqlar. Eyni zamanda, qanun bildirir ki, müəllif hüquqları ilə qorunan əsərlərin Sİ ilə çıxarış, müqayisə, təsnifat və nümunə aşkarlanması üçün istifadəsi müəllif hüquqlarının pozulması hesab edilməyəcək. Sİ tərtibatçılarına həmçinin neyron şəbəkələri öyrətmək üçün müəllif hüquqları ilə qorunan əsərlərdən istifadə etməyə icazə veriləcək, bir şərtlə ki, onlar bu əsərlərə qanuni yolla daxil olublar və material texniki məhdudiyyətlər olmadan təhlil üçün əlçatandır. Əgər Rusiya prezidenti tərəfindən imzalanarsa, qanun fərqli qüvvəyə minmə tarixini müəyyən edən müddəalar istisna olmaqla, 1 sentyabr 2026-cı il tarixində qüvvəyə minəcək.