Danimarka və Qrenlandiya bəyan ediblər ki, ABŞ ilə strateji Arktika ərazisində əhəmiyyətli hərbi mövcudluğun inkişafına dair istənilən razılaşma Qrenlandiyanın suverenliyini pozmayacaq. Şənbə günü Donald Trampın Vaşinqtona Qrenlandiyanın təhlükəsizliyi üzərində “daimi nəzarət” vermək üçün razılaşma əldə edildiyini elan etməsini aydınlaşdıran bəyanatda, Danimarka və yarı-muxtar ərazi ümid etdiklərini bildiriblər ki, bu razılaşma ABŞ ilə məsələ ilə bağlı yaranan gərginliyə son qoyacaq. Qrenlandiyanın baş naziri Yens-Frederik Nilsen təklif olunan razılaşmadan məmnun olduğunu bildirib. O, Facebook səhifəsindəki paylaşımında deyib: “Razılaşma krallığımızın suverenliyini və ərazi bütövlüyünü, habelə Qrenlandiya xalqının öz müqəddəratını təyin etmək hüququnu tanıyır”. Danimarkanın xarici işlər naziri Lars Lökke Rasmussen də Facebook səhifəsindəki bəyanatında deyib: “Gələn həftə Qrenlandiya , Danimarka və Amerika Birləşmiş Ştatları üçün yaxşı həftə ola bilər”. Rasmussen bildirib: “Ümid edirik ki, qeyri-müəyyənlik dövrü Arktika və Şimali Atlantikada təhlükəsizliyi, bununla da NATO Avropası daxilində ümumi təhlükəsizliyimizi gücləndirən, eyni zamanda Danimarka krallığının qırmızı xətlərinə hörmət edən məcburi bir razılaşma ilə əvəz olunacaq”. ABŞ , Danimarka və Qrenlandiya cümə günü gecə ABŞ-ın Qrenlandiyada əhəmiyyətli hərbi mövcudluğunu inkişaf etdirməsinə icazə verən, eyni zamanda ABŞ rəqiblərinin adada öz bazalarını qurmasını qadağan edən bir razılaşma əldə etdiklərini bildiriblər. Razılaşmanın gələn həftə BMT Baş Assambleyası zamanı imzalanması gözlənilir. Razılaşmanın əsas detalları, o cümlədən ABŞ-ın özünüidarə edən Danimarka ərazisindəki hərbi mövcudluğunun dərəcəsi və xarici siyasət və resurslar üzərində hər hansı rəsmi səlahiyyətin Vaşinqtona verilib-verilməyəcəyi açıqlanmayıb. Tramp sosial mediada bildirib ki, razılaşmaya əsasən, “ Amerika Birləşmiş Ştatları Qrenlandiyanın və Amerika Birləşmiş Ştatlarının təhlükəsizliyini təmin etmək və müdafiə etmək üçün Qrenlandiyada lazım olanı etmək üçün ƏBƏDİ olaraq tam imkana sahib olacaq”. O əlavə edib ki, razılaşma ABŞ-a “ Qrenlandiyada təhlükəsizlik və bütün digər ehtiyaclar üzərində daimi nəzarət” verəcək. Geniş şimal adasının təhlükəsizlik və mineral resursları Tramp administrasiyasının ikinci dövrünün əvvəlindən bəri Vaşinqtonun xarici siyasətinin və diqqətinin mövzusu olub, rəsmilər milli təhlükəsizliyi, nadir torpaq mineralları da daxil olmaqla dəyərli təbii resurslara çıxışı və yaranan Arktika dəniz yolları üzərində nəzarəti əsas gətiriblər. Adada 1950-ci illərdə, ABŞ-Sovet nüvə mübadiləsində məhv olma qorxusu uzunmənzilli nüvə bombardmançılarının və erkən xəbərdarlıq sistemlərinin Qrenlandiyada yerləşdirilməsini tələb etdiyi zaman əhəmiyyətli ABŞ hərbi mövcudluğu var idi. ABŞ hələ də adada raketləri izləmək üçün əvvəllər Thule kimi tanınan Pituffik kosmik bazasında azaldılmış hərbi mövcudluğunu saxlayır. Kopenhagen Universitetinin siyasi elmlər professoru Mikkel Vedby Rasmussen Reutersə bildirib ki, Danimarka-ABŞ razılaşması “yəqin ki, Prezident Trampın Qrenlandiya ilə bağlı ambisiyalarının sonu deyil və ərazinin və onun resurslarının ABŞ-ın strateji marağının sonu deyil”. Rasmussen əlavə edib ki, əgər Kopenhagen Qrenlandiya üzərində 1 000 ildir sahib olduğu hər hansı rəsmi səlahiyyəti Vaşinqtona verərsə, bu, Qrenlandiya sakinləri üçün “bu, Danimarka ilə müstəmləkə münasibətlərini Amerika Birləşmiş Ştatları ilə müstəmləkə münasibətləri ilə əvəz etməyin başlanğıcıdırmı” sualını qaldıracaq. ABŞ-ın Arktika adası üzərində daha böyük təsirə nail olmaq ambisiyaları NATO ilə münasibətləri gərginləşdirib. Yanvar ayında Avropa üzv ölkələri hərbi hazırlığı nümayiş etdirmək üçün Qrenlandiyaya hərbi personal göndəriblər. Səkkiz Avropa müttəfiqi Arktika təhlükəsizliyinə sadiqliklərini təsdiqləyən birgə bəyanat yayıblar. Danışıqlar bundan sonra baş tutub. NATO sözçüsü şənbə günü bildirib ki, alyans razılaşmanı alqışlayır, bu da “bu həyati ərazidə təhlükəsizliyi, sabitliyi və əməkdaşlığı inkişaf etdirməyə kömək edəcək”. Reuters xəbərin hazırlanmasına töhfə verib.