Çin lideri Si Cinpin cümə axşamı ABŞ Prezidenti Donald Tramp la Ağ Ev də görüşəcək. Görüş noyabrda başa çatacaq kövrək ticarət atəşkəsini davam etdirmək məqsədi daşıyır. Budur ABŞ-Çin ticarət müharibəsi ndəki əsas məqamlara nəzər: Fevral 2025 – Tramp vəzifəsinə qayıtdıqdan sonra ilk addımlarından birində fentanil və immiqrasiya narahatlıqları səbəbindən Çin mallarına 10% rüsum tətbiq edir. Çin isə ABŞ kömürünə, LNG -yə, xam neftə və avtomobillərə vergilər tətbiq edir, müdafiə və təmiz enerji üçün əsas olan beş metalın ixracını məhdudlaşdırır. Mart 2025 – ABŞ Çin ə qarşı fentanil lə bağlı rüsumları 20%-ə qədər ikiqat artırır. Çin isə ABŞ kənd təsərrüfatı məhsullarına 10%-15% vergi tətbiq edərək 21 milyard dollarlıq ixracata zərbə vurur. Aprel 2025 – Tramp 9 apreldən qüvvəyə minən, Çin ə qarşı 34% daxil olmaqla, genişmiqyaslı “Azadlıq Günü” rüsumlarını açıqlayır. Çin buna uyğun rüsumlarla cavab verir və hər iki tərəf sürətlə gərginliyi artırır: ABŞ rüsumları əvvəlcə 84%-ə, sonra 125%-ə yüksəlir; Çin in rüsumları əvvəlcə 84%-ə, sonra 125%-ə qalxır. Pekin həmçinin nadir torpaq elementlərinin ixracını məhdudlaşdırır və vətəndaşlarını ABŞ -a səyahət etməmələri barədə xəbərdar edir. May 2025 – Cenevrə də keçirilən danışıqlar 90 günlük fasilə ilə başa çatır, ABŞ -ın Çin mallarına tətbiq etdiyi rüsumlar 145%-dən 30%-ə endirilir, Çin isə rüsumlarını 125%-dən 10%-ə salır. Avqust ayında fasilə daha 90 gün uzadılır. Oktyabr 2025 – Çin nadir torpaq elementlərinin ixrac nəzarətini genişləndirir. Tramp isə əlavə 100% rüsum və kritik proqram təminatına ixrac nəzarəti ilə cavab verir, eyni zamanda Boeing hissələrinə məhdudiyyətlər tətbiq etməklə hədələyir. Oktyabr 2025 – Həmin ayın sonunda Tramp və Si Cənubi Koreya da keçirilən danışıqlardan sonra ticarət atəşkəsi əldə edirlər. Tramp Pekin in fentanil prekursorlarına qarşı mübarizə aparması, soya paxlası alışlarını bərpa etməsi və nadir torpaq elementlərinin ixrac nəzarətini dayandırması müqabilində rüsumları azaltmağa razılaşır. Fevral 2026 – ABŞ Ali Məhkəməsi Tramp ın fövqəladə rüsumlarına qarşı qərar çıxarır, Çin fentanil rüsumlarını və qarşılıqlı rüsum rejimini ləğv edir. Tramp isə fərqli bir qanunvericilik əsasında müvəqqəti 10% qlobal rüsumla cavab verir. May 2026 – Tramp Pekin ə Si ilə zirvə görüşü üçün səfər edir. Hər iki tərəf yeni Ticarət və İnvestisiya Şuraları yaratmaq planlarını elan edir, Çin isə Boeing təyyarələri və ABŞ kənd təsərrüfatı məhsullarının alınmasına razılaşır. İyul 2026 – ABŞ 60 ticarət tərəfdaşından, o cümlədən Çin dən gələn mallara qarşı yeni 12,5% rüsum tətbiq edir. Buna səbəb həmin ölkələrin məcburi əməklə istehsal olunan idxalatı məhdudlaşdıra bilməməsi iddialarıdır. Sentyabr 2026 – Tramp sentyabrın 24-də Ağ Ev də Si ni qəbul etməyə hazırlaşır. Hər iki tərəf böyük irəliləyişlər üçün gözləntiləri azaltsa da, investorlar və analitiklər ticarət atəşkəsinin uzadılması əlamətlərini izləyirlər.