Ev almaq və ya hətta kirayə mənzilə köçmək bir çox gənc üçün getdikcə daha qeyri-real bir xəyala çevrilir. Bu yay BBC Your Voice -in araşdırması göstərib ki, 25 yaşlıların 40%-dən çoxu hazırda valideynləri ilə yaşayır. Onlarla gənc bizə bildirib ki, kirayə, kommunal xərclər və digər yaşayış xərclərini ödəmək üçün valideynlərinin, yəni “Valideynlərin Bankı” adlanan dəstəyinə güvənmək məcburiyyətindədirlər. Bəs ailənin köməyinə arxalana bilməyəndə nə baş verir? Citizens Advice təşkilatı bildirir ki, valideynlərinin dəstəyi olmadan kirayə və qida kimi gündəlik ehtiyacları qarşılamaqda çətinlik çəkənlərin sayı artır. Üç qadın bizə bu təhlükəsizlik şəbəkəsi olmadan həyatda necə irəlilədiklərini danışıb. Eleanor Bell indi 23 yaşındadır, lakin 10 yaşında ikən himayəyə götürülüb. O, məktəbdə yaxşı oxumaq üçün çox çalışıb və Mərkəzi Lankaşir Universitetindən birinci dərəcəli diplom alıb. İki il əvvəl universiteti bitirdikdən sonra o, vəziyyətin düzələcəyini düşünürdü. Lakin belə olmayıb. Eleanor deyir ki, saysız-hesabsız işə müraciət edib və bir neçə uğursuz müsahibədə iştirak edib. O, hazırda Cənubi Yorkşirdəki Penistone kənarında, sevgilisinin evində yaşayır ki, bu da yaşayış xərclərinə kömək edir, lakin kənd yerində olması sürücülük vəsiqəsi olmayan biri üçün iş axtarışını çətinləşdirib. “Mən bir çox insan tanıyıram ki, anaları və ya ataları onlardan əvvəl orada işlədiyi üçün iş tapıblar.” O, bir çox gəncin valideynləri ilə yaşadığı barədə BBC məqaləsini görəndə bizimlə əlaqə saxlayıb. “Düşünürəm ki, bu məni bir az kədərləndirir. Valideynlərimlə yaşamaq istərdim... amma bu, mənim kimi, buna sahib olmayan insanlar haqqında düşünməyə vadar etdi, onlar onda nə edirlər? Onlar haradadırlar? Kimə arxalana bilərlər? “Sanki 20 yaşlarında olan hər kəs suda üzmək məcburiyyətindədir, amma mənə üzməyə kömək edən bir vasitə verilməyib,” Eleanor BBC -yə deyir. Rəsmi rəqəmlər göstərir ki, İngiltərədə 19-21 yaş arası himayədən çıxanların 39%-i təhsil, məşğulluq və ya təlimdə deyil, ümumilikdə gənclərin isə təxminən 13%-i bu vəziyyətdədir. “Mən müstəqil olmaq istəyirəm və belə bir vəziyyətə düşəndə sanki divara dəyirsən.” Eleanor üçün bu, təkcə maliyyə dəstəyi və başının üstündəki dam deyil, həm də başqa şeylərdir. “Səni qucaqlayıb ‘Bax, mən də eyni şeyi etmişəm, amma narahat olma’ deyəcək kimsə yoxdur... bu hazırlıq çatışmazlığı, düşünürəm ki, həqiqətən də sənə təsir edir,” o izah edir. “Nə edəcəyimi tam bilmirəm, özümü belə hiss edirəm, bir az itkin düşmüşəm. Sanki yenidən qaranlıqda fənərsiz qalmışam, belə hiss olunur.” Sanderlenddə yaşayan 24 yaşlı Sam Barrett isə öz yaşıdlarının ona əlçatan olmayan maliyyə dəstəyinə sahib olmasından məyusdur. O, anasına qulluq etmək üçün qonaqpərvərlik sahəsindəki tam ştatlı işini tərk edib və səhiyyə və sosial qayğı üzrə qiyabi təhsil alır, lakin deyir ki, Qulluqçular Müavinəti və Universal Kredit onun əsas xərclərini ödəmir. “Çox az pul gəlir, qulluqçu olaraq yalnız müəyyən qədər pul alırsan. Heç bir lüks almıram, nadir hallarda əyləncəli bir şey edirəm,” o deyir. Anası bacardığı qədər maliyyə cəhətdən kömək edir, lakin çox pul yoxdur və Sam bunun fərqində olduğunu bildirir. “Həmişə hiss etmişəm ki, böyüyərkən digər insanların məndən böyük üstünlüyə sahib olduğunu görmək bir az ədalətsiz idi. Sanki bir çox valideyn deyərdi ki, ‘budur sürücülük dərsləri üçün pul, budur sənin maşının’, mən isə bunu edə bilmirəm,” o deyir. Sam özü kimi qulluqçular üçün daha çox maaş olmamasına görə qəzəblidir. “Mən anama qulluq etməklə hökumətə pul qənaət edirəm. Hökumət sizə kömək etmək üçün heç nə etmir, əsasən deyirlər ki, sadəcə borca girin.” Citizens Advice tərəfindən sifariş edilən 5 500-dən çox insanın iştirak etdiyi son sorğuda, yetkinlərin 36%-i ən azı bir ödənişdə gecikdiyini bildirib, lakin 20 yaşlarında olanlar üçün bu rəqəm 57%-ə yüksəlir. Ezgi Polat onlardan biridir. Kembricşirdəki Ramsey -dən olan 23 yaşlı Ezgi 12 ay əvvəl işini itirəndə, ailəsi ona kömək edə bilməyib, buna görə də o, tez bir zamanda kirayə və kommunal xərclərdə gecikib. “Valideynlərim mənim kimi, hər kəs kimi maliyyə çətinlikləri yaşayırdı.... Mən özümü borca saldım, çoxlu borcum yarandı, çünki sadəcə ödəyə bilmirdim – o vaxt 300 funt sterlinq heç bir hesabımı ödəyə bilmirdi.” Onun yerli avtobus xidməti ləğv edilib, bu da iş mərkəzinə səfərləri getdikcə çətinləşdirib, buna görə də onun müavinətləri kəsilib. O, ayda 360 funt sterlinq Universal Kredit alırdı, lakin 460 funt sterlinq kirayə, üstəgəl kommunal xərclər, bələdiyyə vergisi və yaşayış xərcləri ilə onun ümumi borcu təxminən 4 000 funt sterlinqə çatıb. Citizens Advice -ə müraciət etdikdən sonra, üç ay əvvəl bələdiyyə tərəfindən onun kirayə borcları silinib və o, elektrik və su şirkətlərinə hər birinə ayda 200 funt sterlinq ödəmək üçün ödəniş planları ilə razılaşıb. O, indi anbarda iş tapdığına görə çox sevinir və həyatının yoluna düşdüyünü hiss edir, lakin bu asan yol olmayıb. “Bir çox yaşlı insan düşünür ki, biz kifayət qədər iddialı deyilik, ya da kifayət qədər çalışmırıq, lakin onlar işə və dəstəyə bu qədər ehtiyacı olan, lakin müraciət edəcək yeri olmayan insanların sayına təəccüblənərlər,” o deyir. Hökumətin son rəqəmləri göstərir ki, hazırda bir milyondan az gənc işləmir, təhsil almır və ya təlimdə deyil. Hökumət sözçüsü bildirib: “Biz hər bir poçt indeksində gənclər üçün ümidi bərpa etmək və imkanlar yaratmaq əzmindəyik. Buna görə də biz daha çox şagirdlik, iş qrantları və təlimlər vasitəsilə gənclər üçün qazanmaq və ya öyrənmək imkanları yaratmaq üçün 2,5 milyard funt sterlinq investisiya edirik. Və ilk dəfə evdən köçənlər üçün Kirayəçilərin Hüquqları Aktı kirayəçilərə həddindən artıq artımlardan daha çox hüquq və müdafiə verir.” Lakin Citizens Advice -in siyasət rəhbəri Luke Young düşünür ki, gənclər artan xərclər və çətin iş bazarı arasında sıxışıb qalıblar. “Hazırda gənclər üçün ailələrdən və digər şəbəkələrdən maliyyə dəstəyi alanlar ilə almayanlar arasında fərq böyüyür. Daha geniş dəstək şəbəkəsi olmayan gənclər məyus olurlar.” Əlavə məlumatlar: Adam Clarkson və Elliot Deady .