ABŞ Prezidenti Donald Tramp çinli həmkarı Si Cinpin i Vaşinqtonda üç günlük sammitə başlamaq üçün hərbi uçuş və 30 metrlik qırmızı xalça ilə qarşılayıb. Nadir bir addım olaraq, Tramp Çin in baş naziri ilə hava limanında görüşüb, bu zaman ABŞ Hərbi Hava Qüvvələri nin orkestri uçuş zolağında marş çalır, ABŞ və Çin bayraqları dalğalanırdı. Tramp və birinci xanım Melania Tramp çərşənbə axşamı Merilenddəki Joint Base Andrews hərbi bazasında Si və həyat yoldaşı Penq Liyuan ı qarşılayıblar. Si nin 2015-ci ildən bəri Vaşinqton a ilk səfəri olan bu yüksək səviyyəli səfərin qapalı görüşlər, dövlət şam yeməyi və süni intellekt dən tutmuş İran müharibəsinə və Tayvan a qədər geniş müzakirə mövzularını əhatə edəcəyi, həmçinin ticarət barışığının uzadılacağı gözlənilir. Çin Kommunist Partiyası nın lideri yerli vaxtla 17:39-da (Bakı vaxtı ilə 22:39) Air China təyyarəsi ilə eniş edib. Fəxri qarovul təyyarəyə yaxınlaşaraq qırmızı xalçanın hər iki tərəfində dayanıb, bu zaman iki limuzin yaxınlaşıb. Si və Penq təyyarədən düşüb və iki cütlük əl sıxışıb. Onlar qısa söhbət etdikdən sonra qırmızı xalça ilə yanaşı gedərək foto çəkdiriblər. Ordu Hərbi Hava Qüvvələri Orkestri ABŞ -ın milli himnini ifa edərkən iki B-1 təyyarəsi üzərindən uçub. Bu səsdən sürətli təyyarələr ABŞ -ın döyüş arsenalının əsas hissəsidir. Xoş sözlər mübadiləsindən sonra iki cütlük ayrı-ayrı nəqliyyat vasitələri ilə Vaşinqton a yola düşüblər. Bu, 1962-ci ildən bəri ilk dəfədir ki, ABŞ prezidenti xarici lideri bazada şəxsən qarşılayır, bu da Tramp ın bu səfərə verdiyi əhəmiyyəti göstərir. 1962-ci ildə o zamankı prezident Con F. Kennedi Britaniya nın baş naziri Harold Makmillan ı qarşılamışdı. Həmçinin çərşənbə günü ABŞ Xəzinədarlıq naziri Skott Bessent ABŞ və Çin in ticarət barışığını yanvar ayına qədər uzadacağını elan edib. Tramp ın bəzi mallara tətbiq etdiyi tarif dərəcələrini azaltması müqabilində Si nin nadir torpaq minerallarına qoyulan məhdudiyyətləri yumşaltmasını nəzərdə tutan razılaşmanın müddəti 10 noyabrda bitməli idi. Çin in baş nazir müavini He Lifenq ilə görüşdən sonra danışan Bessent , iki ölkə arasında nəticədə daha əhəmiyyətli bir ticarət razılaşmasının olub-olmayacağını müzakirə etdiklərini bildirib. Çin in dövlət xəbər agentliyi Sinxua tərəfindən dərc olunan yazılı bəyanatda Si həm Çin in, həm də ABŞ -ın “böyük millətlər və onların xalqlarının böyük insanlar” olduğunu deyib. O bildirib ki, “iki ölkə rəqib deyil, tərəfdaş olmalıdır”. Melania Tramp marşrutun planlaşdırılmasında yaxından iştirak etdiyini deyib. O, Fox News -a bildirib ki, Tramp Si ni hava limanında şəxsən qarşılamaq qərarını “onların əla münasibətləri olduğu üçün” verib. Si ni səfərdə partiyanın Siyasi Büro Daimi Komitəsi nin üzvü, onun sağ əli kimi qəbul edilən Cai Qi , baş nazir müavini He Lifenq , xarici işlər naziri Vanq Yi , eləcə də Pekin dən digər nümayəndələr və səfirlər müşayiət edirlər. Sinxua tərəfindən yayımlanan bəyanatda Si deyib: “ Çin millətinin böyük dirçəlişini həyata keçirmək və Amerika nı yenidən böyük etmək tamamilə birgə mövcud ola, bir-birini gücləndirə və dünyaya fayda verə bilər”. O, həmçinin səfərin “uğurlu nəticələr verəcəyinə” əminliyini ifadə edib. Si nin özü ilə hər hansı iş adamlarını gətirib-gətirmədiyi bəlli deyil. Çin şirkətlərini ABŞ -a gətirmək Çin in iş təcrübələri, subsidiyaları və artıq istehsal gücü ilə bağlı suallar doğura bilər ki, bunların hamısı Si nin və ya onun partiyasının istədiyindən daha çox tənqid və suallara səbəb ola bilər. Tramp ın may ayında Pekin ə səfəri zamanı onu Apple -dan Tim Kuk , Tesla dan Elon Mask və Nvidia dan Jensen Huanq da daxil olmaqla, ən böyük ABŞ şirkətlərinin texnologiya rəhbərləri müşayiət edirdi. ABŞ -ın süni intellekt şirkətlərinin liderləri cümə axşamı keçiriləcək möhtəşəm dövlət şam yeməyinə qatılacaqlar. Si nin səfəri cümə günü başa çatacaq. Tramp sənaye daxilindən süni intellekt in potensial təhlükələri ilə bağlı son xəbərdarlıqları “fırıldaq” adlandırıb və hər iki ölkə bu sektorda üstünlük əldə etmək üçün yarışır. Si nin səfəri Amerika nın Çin ə münasibətinin istiləşdiyi bir vaxta təsadüf edir. Chicago Council on Global Affairs tərəfindən aparılan son sorğu göstərib ki, Amerikalılar ın 41%-i Çin in ərazi iddialarını ABŞ üçün təhlükə hesab edir. Bu rəqəm 2022-ci ildəki 52%-dən aşağıdır. Amerikalılar ın yarıdan çoxu – 57%-i – ABŞ -ın Pekin lə əməkdaşlıq etməli və əlaqələr qurmalı olduğuna inanır. Qeyd edək ki, bu statistika ABŞ -ın siyasi spektrini əhatə edir. Maqa kimi tanınmayan Respublikaçılar ın 57%-i əməkdaşlığı dəstəkləyir, həmçinin əksər Demokratlar , həm mülayim, həm də liberal olanlar da. Lakin Tramp ın sadiq bazasının əksəriyyəti – 63%-i – ABŞ -ın Çin lə əlaqələrini məhdudlaşdırmağı dəstəkləyir ki, bu da Si ni isti qarşılaması ilə ziddiyyət təşkil edir. Ağ Ev dəki qarşılanma mərasimlərindən başqa, Melania Tramp həmçinin Smithsonian Milli Asiya İncəsənəti Muzeyi nə səfər planlaşdırıb ki, çinli həmkarına iki ölkə arasındakı mədəni əlaqələri göstərsin. Ağ Ev in bildirdiyinə görə, bu əlamətdar səfər Milli Arxiv binasında tarixi bir notla başa çatacaq, burada cütlüklər “ Amerika və Çin münasibətləri üçün əhəmiyyətli” qeydlər də daxil olmaqla mühüm sənədlərə baxacaqlar. Əlavə məlumat Brandon Drenon dan alınıb.