Bu ilin əvvəlində Cənubi Sibirdə yerləşən 1,6 milyon əhalisi olan Novosibirsk şəhərindəki bir neçə məktəb hakimiyyətdən vətənpərvərlik mövzusunda dərslik alıb. DW-yə anonimlik şərti ilə danışan şagirdlərin sözlərinə görə, kitabda müəlliflər uşaqları ölkələri uğrunda ölməyə hazır olmağa çağırırlar. Bundan əlavə, onlar homoseksuallığı pedofiliya ilə, Disney cizgi filmlərini isə pornoqrafiya ilə eyniləşdirir, qadınların “cazibələrindən” necə istifadə etmələri barədə təlimatlar verirlər. Avropalılar “oğrular, qatillər və yalançılar” kimi təsvir edilir. “Mənəvi, əxlaqi və vətənpərvərlik tərbiyəsi üçün materiallar” təqdim edən dərslik 2022-ci ildən bəri tədris proqramına daxil edilmiş “vətənpərvərlik dərsləri” çərçivəsində istifadə olunmalıdır. Baxmayaraq ki, o, əsas tədris proqramı kitablarının milli siyahısına daxil deyil, məzmun Kremlin təhsil müəssisələrində təbliğat yaymaq niyyətini əks etdirir. “Sevgi həmişə qurban tələb edir.” Kitabın əsas mövzularından biri Ukraynadakı müharibədir və ölkə uğrunda ölməyin bir lütf olması fikri bir neçə dəfə təkrarlanır: “Sevgi həmişə qurban tələb edir,” müəlliflərdən biri yazır. “Vətənin müdafiəçisinin qurbanı onun həyatıdır.” Kitabın başqa yerlərində müəlliflər daim Rusiyanın Qərb ölkələrindən daha yaxşı olduğunu iddia edirlər. Onlar həmçinin uşaqların “kompüter oyunları, Hollivud döyüş filmləri, pornoqrafiya və Disney cizgi filmləri ” səbəbindən “zehni cəhətdən şikəst” olduğunu deyirlər. Onlar iddia edirlər ki, müstəmləkə imperiyaları olmuş Avropa xalqları yeni ərazilərin fəthi və tabe edilməsi yolu ilə “qətli, yalanı və talanı” qanuniləşdiriblər. Rusiya isə, onların sözlərinə görə, “heç vaxt çoxsaylı xalqlarını istismar etməyib,” sadəcə onların yaşayış şəraitini yaxşılaşdırıb. Kitabda bugünkü Rusiyada yerli xalqların mədəniyyətindən, yaxud Xristianlıq və “Slavyan bütpərəstliyi”ndən başqa heç bir dindən bəhs edilmir. “Daha çox top yemi” Kitabı oxumuş və adı dəyişdirilmiş Novosibirskli 16 yaşlı şagird İlya üçün ölkəsi uğrunda ölmək fikri qəbuledilməzdir. O, DW-yə deyib: “Bu, ölkənin daha çox top yemi istədiyinin sübutudur,” əlavə edərək “ölkə uğrunda ölmək” əslində “prezidentin maraqları və ambisiyaları” uğrunda ölmək deməkdir. O bildirib ki, bir neçə il əvvəl 2024-cü ildə həbsxanada ölmüş Kreml tənqidçisi və müxalifət lideri Aleksey Navalnının videolarını “başqa səbəbdən çox əyləncə üçün” izləməyə başlayıb. O deyib ki, Navalnının 2021-ci ildə Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin Qara dəniz sarayı ilə bağlı araşdırması onun diqqətini ilk dəfə cəlb edib. Lakin hakimiyyət ABŞ platformaları YouTube və Discord-a girişi bloklamaq qərarına gəldikdə o, hökumətə qarşı çıxmağa başlayıb. O, “əksinə” olaraq VPN qurub, digər müxalifət fiqurları haqqında məlumat axtarıb və müstəqil medianı oxuyub. Müharibənin qəddarlığı və mənasızlığı haqqında daha çox məlumat əldə etdikcə, hökuməti daha sərt tənqid edib. O, təbliğatın son dörd ildə tədris proqramının ayrılmaz hissəsinə çevrildiyini təsdiqləyib. Hər bazar ertəsi səhər keçirilən “Vacib Şeylər haqqında Söhbətlər”dən əlavə, indi “Vətən Təhlükəsizliyi və Müdafiəsinin Əsasları” kimi fənlər də var. O deyib ki, Ukraynadakı müharibədə iştirak etmiş insanlar şagirdlərin gələcəyinə və karyera yolunu seçmələrinə yönəlmiş dərslərə dəvət olunurlar. Hətta sinifdən kənarda da şagirdlər “vətənpərvər” olmağa təşviq edilir. İlya deyib ki, bir şagird üzərində ingiliscə şüar yazılmış sviter geyindiyi üçün direktor tərəfindən danlanıb. “Gənc oğlan, başa düşürsən ki, sviterində dost olmayan ölkələrin dilində sözlər var?” direktorun ona belə dediyi bildirilir. “ Federal Təhlükəsizlik Xidmətinə zəng bu məsələni həll edəcək!” İlya həmçinin xatırladıb ki, 1945-ci ildə Sovet İttifaqının Nasist Almaniyası üzərində qələbəsini qeyd edən 9 May münasibətilə keçirilən məktəb yığıncağında direktor və onun müavini Rusiyada “Böyük Vətən Müharibəsi” kimi tanınan müharibəni Ukraynadakı hazırkı müharibə ilə müqayisə ediblər. Onlar deyiblər ki, Rusiya bir daha möhkəm duracaq və qalib gələcək. “Mən azadlığı sevirəm” Novosibirskli digər 16 yaşlı şagird Aleksey (adı dəyişdirilib) DW-yə deyib ki, sinif yoldaşlarının çoxu “vətənpərvərlik tədbirlərinə” getməkdən çəkinir. O da YouTube-un bloklanmasının ona təsir etdiyini bildirib. “Niyə bloklandığını araşdırdım,” o deyib. “Çünki heç nə təsadüfən baş vermir. Və siyasətə marağım belə başladı.” O zaman o, hakimiyyətin narahat vətəndaşlardan qurtulmaq və söz azadlığını boğmaq istədiyini başa düşüb. “Mən azadlığı sevirəm, ona görə də çətin idi,” o deyib. İlya düşünür ki, şagirdlərin əksəriyyəti təbliğata ciddi yanaşmır. “Bir tərəfdən, sinifdə buna gülürük, ən azından dostlarım belə edir,” o deyib. “Digər tərəfdən, bizə fərqi yoxdur. Bəziləri sadəcə qulaq asmır.” “Biz çox yaxşı susuruq və bu barədə çox danışmırıq,” deyən Dima Zicer , Ukraynaya tammiqyaslı işğaldan sonra Estoniyaya köçmüş pedaqoq və Rus dilində “Sev, Cəzalandırma” podkastının müəllifidir. O, DW-yə deyib ki, “bir çox şagirdlər “Hamısını əzəcəyik; biz hamıdan güclüyük. Hamı bizdən qorxacaq” prinsipinə əsasən düşünməyən Putin tərəfdarı əksəriyyətin bir hissəsi olmaqdan məmnundurlar.” O deyib ki, arqumentini dəstəkləyən statistik məlumat yoxdur, lakin o, bu nəticələrə Rusiya uşaqları ilə işləməkdə geniş təcrübəsindən, həmçinin valideynlərlə ünsiyyətindən gəlib. O deyib ki, valideynlər vəziyyətin nə qədər ciddi olduğunu yalnız uşaqları “Biz onları əzəcəyik” və ya “ Putin möhtəşəmdir” kimi ifadələr işlətməyə, həmçinin Ukraynadakı guya Nasistlər və faşistlər haqqında danışmağa başlayanda başa düşüblər. Fərqli düşünən və Ukraynadakı müharibənin bitməsini istəyən Aleksey və İlya Rusiyadakı qeyri-sabit vəziyyətdən narahatdırlar. Onlar məzun olduqdan sonra ölkəni tərk etmək istəyirlər. Bu məqalə əvvəlcə Rus dilində dərc edilmişdir.