Mənbələrin bildirdiyinə görə, Səudiyyə Ərəbistanı ötən həftə “flydubai” təyyarəsində baş verən kokpit insidenti ilə əlaqədar hava qəzası araşdırmasına start verib. Bu araşdırma, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin (BƏƏ) apardığı cinayət araşdırması ilə paralel olaraq, aviasiya təhlükəsizliyinə potensial təsirləri yoxlamaq məqsədi daşıyır. Hadisə, 30 sentyabr tarixində İsrailə uçan FZ1073 reysində köməkçi pilotun kapitanı balta ilə hücum etməsi ilə əlaqədar olub. Təhlükəsizlik araşdırmaları qəzalardan sonra uçuşların təhlükəsizliyini təmin etmək üçün normal bir prosedur olsa da, qəsdən törədilmiş hərəkətlər, məsələn, köməkçi pilotun təyyarəni yerə salmaq cəhdi kimi hallarda məcburi deyil. Buna qədər Səudiyyə Ərəbistanının belə bir araşdırma aparıb-aparmayacağı qeyri-müəyyən idi. Ekspertlər bildirirlər ki, bu araşdırma, günahlandırmağa cəhd etmədən təhlükəsizlik üçün tövsiyələr vermək məqsədi daşıyan beynəlxalq əməkdaşlıq sistemini sınaqdan keçirə bilər. Məsələyə yaxın şəxslər bildiriblər ki, Səudiyyə Ərəbistanı ixtisaslaşmış aviasiya agentliklərinə beynəlxalq qaydalara uyğun olaraq FZ1073 reysi ilə bağlı təhlükəsizlik araşdırması aparacağını bildirib. Həmin reys köməkçi pilotun kapitanı balta ilə hücum etdiyi zaman Səudiyyə Ərəbistanının hava məkanında olub. Qəzaların araşdırılmasına cavabdeh olan Səudiyyə Ərəbistanının Milli Nəqliyyat Təhlükəsizliyi Mərkəzi , habelə Səudiyyə Ərəbistanı hökuməti və ölkənin tənzimləyici orqanı şərh sorğularına dərhal cavab verməyib. BƏƏ artıq insidentlə bağlı ayrıca cinayət araşdırmasına başlayıb və Baş Prokuror bunu “terror aktı” adlandırıb. Təyyarənin BƏƏ-də qeydiyyatda olması və aviaşirkətin Dubayda yerləşməsi səbəbindən beynəlxalq qaydalara əsasən BƏƏ də avtomatik olaraq araşdırmaya cəlb olunacaq. Təyyarədə olan 172 sərnişinin demək olar ki, hamısı İsrail vətəndaşları idi. İsrail , Səudiyyə Ərəbistanının rəhbərlik etdiyi təhlükəsizlik araşdırmasında iştirak etməyi təklif etsə də, hələlik dəvət almayıb. İsrailin Təyyarə Təhlükəsizliyi Araşdırma İdarəsinin direktoru Ofer Vaknin bildirib ki, “Biz hələ də Səudiyyə Ərəbistanından bizi araşdırmada iştirak etməyə dəvət edən bildirişi gözləyirik”. Səudiyyə Ərəbistanı və İsrail arasında diplomatik əlaqələr olmasa da, ekspertlər qəzaların qarşısının alınması üzrə onilliklər boyu mövcud olan əməkdaşlıq sisteminin siyasi sərhədləri aşa biləcəyini qeyd edirlər. Bu sistem qəza hallarının kəskin azalmasında mühüm rol oynayıb. ABŞ Milli Nəqliyyat Təhlükəsizliyi Şurası da, Boeing 737 MAX təyyarəsinin ABŞ-da dizayn edilib istehsal edildiyi üçün istənilən araşdırmada yaxından iştirak edə bilər, lakin şərh üçün dərhal əlçatan olmayıb. Mənbələr: www.star-telegram.com