“Bu belə davam edə bilməz!” – tələbələr Buenos Ayres Universitetinin Dəqiq və Təbiət Elmləri binasının mərkəzi zalında keçirilən iclas zamanı qışqırırlar. Bu, Argentinanın nüfuzlu dövlət universitet sisteminin bir hissəsidir. Fakültənin mərkəzi zalı Prezident Javier Milei-nin xərcləri azaltma siyasətinə etiraz edən onlarla pankartla örtülmüşdür. Tələbələr universitetin işğalını elan etmək üçün iclas çağırıblar ki, bu da Argentinada ictimaiyyətin diqqətini cəlb etmək və hökumətə təzyiq göstərmək üçün ənənəvi etiraz formasıdır. Onlar binanı bir gün ərzində ələ keçirəcəklərini bildirirlər. Buradakı bir çox tələbə və professor Milei-nin qənaət siyasətinin dövlət universitetlərinə təsirindən narahatdır və pulsuz ali təhsilin gələcəyinin risk altında olduğunu deyirlər. Qrupa daxil olan fizika tələbəsi Emiliano Qato Al Jazeera-ya bildirib: “Ən yaxşı professorlarımız kütləvi şəkildə gedirlər. Əsas ehtiyaclarını ödəyə bilməyən maaşlarla özəl universitetlərə keçirlər”. “Mən Buenos Ayres Dövlət Universitetində tədqiqat aparmaq və dərs demək arzusundayam. Bu, nüfuzlu bir məktəbdir. Amma indi, bu qənaət planı ilə nə olacağını bilmirəm.” Argentinada dövlət universitetləri Milei-nin qənaət planının əsas mübarizə meydanına çevrilib. Tələbələr və professorlar maliyyə çatışmazlığına və maaşların eroziyasına etiraz edirlər ki, bu da ölkənin dövlət təhsilinə böyük təhdid hesab olunur. Milei Argentinanın tarixində ən sərt qənaət planlarından birini həyata keçirir. 2023-cü ildə vəzifəyə gəldikdən sonra o, minlərlə dövlət işçisini işdən çıxarıb, nazirlikləri bağlayıb, subsidiyaları azaldıb və dövlət tərəfindən maliyyələşdirilən proqramları kəsib. Bu tədbirlər Argentinada böyük problem olan yüksək inflyasiya ilə mübarizə aparmaq üçün nəzərdə tutulmuşdu. Təxminən üç il sonra inflyasiya ayda təxminən 2 faizə düşüb. Milei planının yaxşı getdiyini deyir. Milei Vaşinqtona son səfəri zamanı deyib: “ Argentina diqqətəlayiq sürətlə böyüyür. Biz indi 27 ardıcıl ay davamlı artım qeydə almışıq və bu gün ölkə tarixi sürətindən dörd dəfə daha sürətlə genişlənir. Bu artım iqtisadiyyatın demək olar ki, hər sektorunda hiss olunur”. Lakin hər kəs bununla razılaşmır. Onun planı dövlət dəstəyindən asılı olan əlilliyi olan insanlar, təqaüdçülər və digərləri üçün dövlət təhsilinə və sosial rifah planlarına da dərin təsir göstərir. Müxalifət Milei-nin bir çox islahatlarını bloklamağa çalışıb. Keçən il Konqres prezident veto hüququnu ləğv edərək iki qanun qəbul etdi: biri dövlət universitetləri üçün maliyyələşdirməni artırır, digəri isə əlillik fövqəladə vəziyyəti elan edirdi. Lakin Milei-nin hökuməti onların necə maliyyələşdiriləcəyini müəyyən edə bilmədiyini əsas gətirərək onları həyata keçirməkdən imtina edib. İndi federal hakim Milei-nin hökumətini inflyasiya nəticəsində itirilmiş universitet maaşlarını və tələbə təqaüdlərini bərpa etməyi, büdcələri müntəzəm olaraq yeniləməyi və tədqiqat, xəstəxanalar və infrastruktur üçün maliyyə təmin etməyi tələb edən maliyyələşdirmə qanununun bəzi hissələrini həyata keçirmədiyi üçün gündə 100 000 peso (təxminən 70 dollar ) cərimələməyə başlayıb. Məhz buna görə də minlərlə insan cümə axşamı hökumətdən bunu həyata keçirməyi tələb etmək üçün küçələrə çıxdı. Bütün Buenos Ayres ətrafında uzun insan sütunları ümumi tətil tələb edərək şəhərin mərkəzini bağladı. Etiraz dinc keçməli olsa da, tezliklə zorakılığa çevrildi. Etirazçılar daş atarkən polis gözyaşardıcı qaz və rezin güllələrdən istifadə etdi. Konqresin qarşısındakı meydan döyüş meydanına bənzəyirdi. Ən azı 25 nəfər saxlanılıb, təhlükəsizlik qüvvələrinin üzvləri də daxil olmaqla bir neçə nəfər yaralanıb. Maria Teresa de Jesus Buenos Ayres Universitetinin kimya kafedrasının professorudur. O, ayda təxminən 700 dollar qazandığını və dolanışığın çətinləşdiyini deyir. Al Jazeera-ya bildirib: “Mən son çarə olaraq bu etiraza gəlmişəm. Mən professoyam. Dərs deməyi, tədqiqat aparmağı sevirəm. Mən burada olmamalıyam. Bu ölkədə dövlət təhsili hər kəs üçün təhsili əlçatan etmək üçün çox vacibdir. Və hökumət buna məhəl qoymur.” Argentinada bir çoxları Milei-nin iqtisadi planını dəstəkləməyə davam edir. Onlar hökumətin ölkənin geniş təbii sərvətlərindən istifadə etmək planının öz bəhrəsini verəcəyinə və daha çox iş yeri, daha yüksək maaşlar və yaxşılaşdırılmış həyat standartları ilə nəticələnəcəyinə ümid edirlər. Lakin bir çox başqaları inanmağı dayandırıb və vəziyyəti gərginləşdirməyə hazırdırlar. Onlar Milei-nin hökumətini imtiyazlı bir neçə nəfərin maraqlarını qorumaqda, ölkənin qalan hissəsindən isə onun iqtisadi planının xərclərini çəkməyi tələb etməkdə günahlandırırlar.