Bir ABŞ ərzaq idxalçısı ABŞ Prezidenti Donald Trampı Kanada mallarına tətbiq etdiyi 50 faizlik tariflərə görə məhkəməyə verib və iddia edir ki, onun Konqresin təsdiqi olmadan geniş tariflər tətbiq etmək üçün qanuni səlahiyyəti yoxdur. Kanada pendiri idxal edən Nyu Cersi mərkəzli Gellert Global Group şirkəti çərşənbə axşamı Nyu Yorkdakı ABŞ Beynəlxalq Ticarət Məhkəməsində iddia qaldırıb. Şirkət bildirir ki, tariflər onun xərclərini artırır və sərhədin hər iki tərəfindəki təchizatçılarla münasibətlərini pozur. Şikayətə əsasən, sentyabrın 16-dan oktyabrın 11-dək Gellert 520 000 dollardan çox rüsum ödəyib. Şirkətin həmsədri Tomas Gellert mətbuat açıqlamasında deyib: “ Gellert Global Group ərzaq sənayesində təchizatçılar, müştərilər və tərəfdaşlarla etibarlı münasibətlər qurmaq üçün nəsillər boyu çalışıb. Bu tariflər həmin münasibətləri bir gecədə pozur və bütün təchizat zəncirinə yayılan xərclər və qeyri-müəyyənlik yaradır”. Məhkəmə iddiası Trampın Böyük Depressiya dövrünə aid bir qanundan istifadə edərək süd məhsulları, mebel, geyim və şərab daxil olmaqla geniş çeşidli Kanada məhsullarına tariflər tətbiq etmək qərarına etiraz edir. Tramp ilk dəfə yayda Kanadanı Amerika istehsalı avtomobillərə, spirtli içkilərə və süd məhsullarına qarşı ayrı-seçkilikdə ittiham edərək 50 faizlik tariflər tətbiq etmişdi. O, sentyabrda Kanada tərəfindən tətbiq edilən cavab tariflərinə cavab olaraq tədbirləri genişləndirərək daha çox məhsul əlavə etdi. Məhkəmə iddiasında iddia edilir ki, qanun Tramp administrasiyasının ayrı-seçkilik hesab etdiyi Kanada siyasətlərinə şamil edilmir, çünki onlardan ikisi “prezidentin öz tariflərinə cavab olaraq yaranıb, üçüncüsü isə ABŞ-Meksika-Kanada Sazişi (USMCA) ilə tənzimlənən Kanada süd siyasətini əhatə edir”. O, həmçinin spirtli içkilər və avtomobillərlə bağlı mübahisələrə görə Kanada pendirinin niyə vergiləndirildiyini sorğulayır. Gellert adından iddia qaldıran qeyri-kommersiya hüquq təşkilatı Liberty Justice Centerin sədri və baş icraçı direktoru Sara Albrecht deyib: “Heç bir prezidentin Konqresin tələb etdiyi məhdudiyyətlər olmadan yuxuda olan bir qanunu rəfdən götürüb geniş tariflər və ya idxal qadağaları tətbiq etmək səlahiyyəti olmamalıdır”. Reuters xəbər agentliyinin məlumatına görə, Ağ Ev şərh sorğusuna dərhal cavab verməyib. İşin mərkəzində 1930-cu il Smoot-Hawley Tarif Aktının 338-ci Bölməsi dayanır ki, bu da prezidentə Amerika müəssisələrinə qarşı ayrı-seçkilik etdiyi müəyyən edilən ölkələrdən idxal olunan mallara 50 faizə qədər tarif tətbiq etməyə imkan verir. Bu müddəa Tramp bu il onu tətbiq edənə qədər heç vaxt istifadə edilməmişdi. Məhkəmə iddiasında iddia edilir ki, o vaxtdan bəri Konqres tərəfindən qəbul edilmiş 1974-cü il Ticarət Aktının 301-ci Bölməsi kimi yeni qanunlar araşdırmalar, ictimai rəy və Gellertin dediyinə görə Tramp administrasiyasının yan keçdiyi digər təminatları tələb edir və bunlar 338-ci Bölməni ləğv edir. Liberty Justice Centerin baş hüquqşünası və məhkəmə işləri direktoru Ceffri Şvab deyib: “Administrasiya heç bir prezidentin tarif tətbiq etmək üçün istifadə etmədiyi 1930-cu il qanununa əl ataraq bu müdafiələri atlaya bilməz”. Bundan əlavə, məhkəmə iddiasında deyilir ki, Trampın köhnə qanundan istifadə etməsinə icazə verilsə belə, o, onun tələblərinə, o cümlədən siyahıya əlavə edilmiş yeni məhsullara tariflər tətbiq edilməzdən əvvəl 30 gün gözləməyə əməl etməyib. Məhkəmə iddiasına görə, administrasiya sentyabrda pendirə tarifləri toplamağa başlamaq üçün cəmi yeddi gün gözləyib. Gellert məhkəmədən tarifləri qanunsuz elan etməyi, onların toplanmasını dayandırmağı və təsirlənmiş idxalçılar üçün faizlə geri ödəmə tələb etməyi xahiş edir. Bu məhkəmə iddiası Trampın tariflərinə qarşı dördüncü böyük hüquqi etirazdır. Fevralda ABŞ Ali Məhkəməsi onun 2025-ci ildə tətbiq etdiyi tariflərin əksəriyyətini ləğv etmişdi və ticarət məhkəməsi daha sonra müvəqqəti 10 faizlik qlobal tarifə qarşı qərar vermişdi. Beynəlxalq ticarətdə iddia edilən məcburi əməyə görə tətbiq edilən tariflərə qarşı ayrı bir etiraz hələ də davam edir.