Böyük Britaniya hökuməti bildirir ki, dünyanın əhəmiyyətli sayda veb-saytının əsasını təşkil edən PHP proqramlaşdırma dilində zəifliklər aşkar edildikdən sonra öz onlayn xidmətlərində hər hansı potensial riski fəal şəkildə müəyyənləşdirmək və aradan qaldırmaq üzərində işləyir. Hökumətlər və Amazon da daxil olmaqla dünyanın ən böyük şirkətlərindən bəziləri cümə axşamı hakerlər tərəfindən istismar edilməzdən əvvəl sistemlərini qorumağa tələsirdilər. Bu qüsurlar ilk dəfə süni intellekt (AI) tərəfindən aşkar edilib, bundan sonra hökumətlər və agentliklər veb-saytları onları aradan qaldırmağa çağırıblar. Amazon bir neçə dəfə hədəf alınıb, şirkət bunun xəbərdarlıqla bağlı embarqo qaldırılmadan əvvəl baş verdiyini bildirib. Şirkət əlavə edib ki, aktyorların zəifliklər haqqında necə bildiyi aydın deyil. Böyük Britaniya hökumətinin sözçüsü “bütün təşkilatları, özəl və dövlət, böyük və kiçik” sistemlərini qorumaq üçün təlimatlara əməl etməyə çağırıb. Böyük Britaniyanın Milli Kiber Təhlükəsizlik Mərkəzi (NCSC) , eləcə də onun AB və Avstraliyadakı həmkarları daha əvvəl PHP istifadəçilərini düzəlişləri tətbiq etməyə çağırıblar. NCSC xarici bir qeyddə bildirib: “Dərhal aradan qaldırma mümkün olmadıqda, təşkilatlar sistem tamamilə aradan qaldırılana qədər onu oflayn rejimə keçirməyi düşünməlidirlər”. Amazon çərşənbə günü 17 oktyabrda baş vermiş “ PHP2Shell istismar cəhdi ”ni müəyyənləşdirdiyini elan edib. Şirkətin təhlükəsizlik rəisi CJ Moses bildirib ki, hücumda anonim bir internet ünvanı Amazonun aldadıcı və ya “honeypot” sistemlərindən birindəki zəiflikləri hədəf almağa cəhd edib. O, anonim IP ünvanının istifadəsinin fəaliyyətin “təhdid aktyoru” tərəfindən həyata keçirildiyini göstərdiyini deyib. PHP Fondu bu ayın sonunda problemi tamamilə aradan qaldırmaq üçün, proqram təminatı tərtibatçıları tərəfindən adətən “patch” adlandırılan bir düzəlişlə birlikdə kəşfini yayımlamağı planlaşdırsa da, qüsurun detalları çərşənbə axşamı sosial mediada sızdırılıb. 21 oktyabrda Amazona qarşı baş vermiş sonrakı hücumlarda “faktiki yüklər və anonimləşdirmə infrastrukturundakı seçimlər fərqli idi, bu da onların çoxsaylı aktyorlar olduğunu göstərir”, Moses deyib. Hücumlar sızmadan sonra, lakin PHP xəbərdarlığı ilə bağlı embarqo qaldırılmadan əvvəl baş verib. AI-nin istifadəsi o deməkdir ki, “zəifliyin texniki detalları açıqlandıqdan sonra daha çox aktyor saatlar, hətta dəqiqələr ərzində hərəkət edə bilər”, Moses əlavə edib. Avstraliya AI Strategiyası Şurasının baş direktoru Anna-Maria Arabia BBC-yə bildirib ki, PHP insidenti “ AI-nin kiber-təhlükəsizlik mənzərəmizi nə qədər sürətlə dəyişdiyini nümayiş etdirib”, çünki “zəifliyi aşkar etmək üçün əvvəllər aylar çəkən iş indi günlər çəkir”. O, AI texnologiyası sürətlə inkişaf etdikcə təhdidlərin daha da geniş yayılacağı barədə xəbərdarlıq edib. O, “başqa sözlə, geriyə getmir”, deyib. PHP qüsurları ən azı on il ərzində aşkar edilməyib. Kiber-təhlükəsizlik firması Wiz internetin “təxminən 70%-nin” təsirləndiyini təxmin edib, baxmayaraq ki, BBC bu rəqəmi müstəqil şəkildə təsdiq edə bilmir. PHP nədir və niyə qlobal kiber-təhlükəsizlik təlaşına səbəb oldu? Hollandiyanın kiber-təhlükəsizlik agentliyi ehtiyat tədbiri olaraq oflayn rejimə keçib, Finlandiya hökuməti isə ictimai veb-xidmətlərini bağlayıb. Vikipediya da veb-saytının bəzi hissələrini bağlayıb. Bu, ABŞ da daxil olmaqla hökumətlər tərəfindən verilən, qüsurlar dərhal aradan qaldırıla bilmədikdə veb-saytları bağlamaq tövsiyəsinə uyğun idi. ABŞ Milli Təhlükəsizlik Agentliyi (NSA) aşkar edilmiş zəifliklərin “tez-tez serverin fayl sisteminə və ya verilənlər bazasına birbaşa yol açdığını” bildirib. NSA sonrakı yeniləmədə bildirib: “Bu, hücumçulara həssas məlumatları oğurlamağa, xidmətləri pozmağa və ya şəbəkəyə daha dərindən daxil olmağa imkan verə bilər. Bu zəifliklər PHP-nin özündədir, host edilmiş tətbiqdə və ya onun konfiqurasiyasında deyil”. OpenAI bu kəşfi “son zamanların ən təsirli təhlükəsizlik məsələlərindən biri” adlandırıb.