Avropa İttifaqı , ABŞ Prezidenti Donald Trampın məhkəməni yeni sanksiyalarla dağıtmağa söz verməsindən iki həftə sonra Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinə (BCM) ən yüksək insan haqları mükafatını təqdim edib. Cümə axşamı verilən Saxarov Mükafatı , hərbi cinayətlər tribunalı üçün bu ay ikinci beynəlxalq tanınmadır; keçmiş BCM hakimi Navi Pillay sülh və beynəlxalq hüququn təşviqi sahəsindəki işinə görə Nobel Sülh Mükafatına layiq görülüb. Avropa Parlamentinin sədri Roberta Metsola mükafatı elan edərkən deyib: “ Avropa İttifaqı çoxtərəflilik və beynəlxalq təsisatlara hörmət üzərində qurulub və bu mükafat məhkəmənin beynəlxalq hüquq və ədalətin qorunmasında mühüm işini tanıyır”. BCM “Məhkəmə və onun rəsmilərinin görünməmiş çətinliklərlə üzləşdiyi bir vaxtda” bu şərəfə görə Avropa Parlamentinə təşəkkür edib. BCM-in sədri Tomoko Akane bildirib: “Bu fon qarşısında, Saxarov Mükafatı xüsusi əhəmiyyət kəsb edir, müstəqil məhkəmə təsisatlarının və beynəlxalq hüququ qorumaq üçün çalışanların əhəmiyyətini bir daha təsdiqləyir”. Haaqa mərkəzli BCM uzun müddətdir Trampın hədəfi olub, məhkəmə 2024-cü ildə İsrailin Baş naziri Binyamin Netanyahu və onun keçmiş müdafiə naziri Yoav Qallanta qarşı həbs orderləri elan etdikdən sonra ona qarşı kampaniya güclənib. Tramp administrasiyası məhkəməni “kərpic-kərpic” dağıtmağa söz verib, bu yaxınlarda onun gündəlik fəaliyyətini iflic etmək məqsədi daşıyan sanksiyalar elan edib. BCM şəxsləri hərbi cinayətlərə, insanlığa qarşı cinayətlərə və soyqırıma görə mühakimə edir. ABŞ Dövlət Katibi Marko Rubio sanksiyalar elan edilərkən sosial mediada yerləşdirdiyi videoda deyib: “Biz bu qanunsuz məhkəmə ilə əməliyyatları qadağan edəcəyik, onların resurslarını kəsəcəyik və bizə qarşı fəaliyyət göstərmək qabiliyyətlərini iflic edəcəyik, çünki mesajımız aydındır: Birləşmiş Ştatlar və Amerika xalqı bu saxta BCM-in yurisdiksiyasına tabe deyil”. Vaşinqton həmçinin BCM hakimlərinə və prokurorlarına, eləcə də işğal olunmuş Fələstin ərazilərinə və məhkəməyə dəlil təqdim edən Fələstin hüquq qruplarına diqqət yetirən BMT-nin xüsusi məruzəçisinə sanksiyalar tətbiq edib. ABŞ-ın altı ay ərzində qüvvəyə minməsi gözlənilən sanksiyaları qarşısında AB artıq BCM-ə dəstəyini ifadə edib və məhkəmənin fəaliyyətini davam etdirə bilməsi üçün “lazımi tədbirləri görməyə hazır olduğunu” bildirib. AB-nin rəhbəri Ursula von der Leyen mükafat elan edildikdən sonra onlayn olaraq yazıb: “ Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi öz missiyasını müstəqil, təzyiq və ya qorxutma olmadan davam etdirməkdə azad olmalıdır”. Brüssel sanksiyalar tətbiq edilməzdən əvvəlki gecikmədən ABŞ-ı fikrindən daşındırmaq üçün istifadə etməyə ümid edir, lakin AB rəsmilərinin bildirdiyinə görə, BCM-i Vaşinqtondan qorumaq üçün “bloklama statusu” tətbiq etməyi də nəzərdən keçirir.