Son dövrlərdə enerji təhlükəsizliyi və davamlı inkişaf məsələləri dünya miqyasında daha çox ön plana çıxmaqdadır. Bu kontekstdə, 'Yaşıl Enerji Dəhlizi' (GECO) layihəsi, Xəzər-Qara dəniz-Avropa marşrutu üzrə 'yaşıl enerji'nin ixracını hədəfləyir. GECO, Azərbaycan, Gürcüstan, Rumıniya və Macarıstan arasında imzalanmış strateji tərəfdaşlıq çərçivəsində fəaliyyət göstərir. Bu layihənin məqsədi, Avropaya 'yaşıl enerji' dəhlizinin formalaşdırılmasıdır. İtaliyanın 'Zhero' şirkəti ilə imzalanan Anlaşma Memorandumu, GECO-nun baş direktoru Fərhad Məmmədov və 'Zhero'nun həmtəsisçisi Alessandra Pasininin iştirakı ilə həyata keçirilib. Memorandum, enerji dəhlizlərinin yaradılması sahəsində təcrübə mübadiləsini və əməkdaşlıq imkanlarının öyrənilməsini nəzərdə tutur. 'Zhero' şirkətinin İtaliya və Şimali Afrika arasında qazandığı təcrübə, GECO layihəsinin inkişafında əhəmiyyətli rol oynaya bilər. Bu layihənin həyata keçirilməsi, 2022-ci ildə Buxarestdə imzalanmış sazişlə başlayıb. Saziş, 'yaşıl enerji'nin inkişafı və ötürülməsi sahəsində strateji tərəfdaşlığı nəzərdə tutur. Qara dəniz sualtı kabel layihəsi, Gürcüstan və Rumıniyanı birbaşa birləşdirərək, Cənubi Qafqaz ilə Cənub-Şərqi Avropanın enerji sistemlərini əlaqələndirəcək ən böyük infrastruktur layihəsi olacaq. Sualtı kabelin uzunluğu 1 155 km-dən çoxdur (1 115 km su altında və 40 km quruda). Bu kabelin gərginliyi 525 kV, gücü isə 1 300 MVt olacaq. Qara dəniz vasitəsilə sualtı elektrik kabelinin tikintisinin başa çatdırılması 2032-ci ilə planlaşdırılır. Bu layihə, enerji müstəqilliyinin artırılması və 'yaşıl enerji' istehsalının genişləndirilməsi baxımından strateji əhəmiyyət kəsb edir. Avropanın enerji bazarında 'yaşıl enerji'yə olan tələbatın artması, bu cür layihələrin həyata keçirilməsini daha da vacib edir. GECO və 'Zhero' arasında imzalanan memorandum, bu istiqamətdə atılan mühüm bir addım olaraq qiymətləndirilir. Eyni zamanda, bu layihə, enerji istehsalında diversifikasiyanın təmin edilməsi və enerji təhlükəsizliyinin artırılması baxımından da əhəmiyyətlidir. Enerji bazarının inkişafı, yalnız iqtisadi cəhətdən deyil, həm də ekoloji cəhətdən müsbət təsir göstərəcək. 'Yaşıl enerji' layihələrinin genişləndirilməsi, karbon emissiyalarının azaldılması və iqlim dəyişikliyinin qarşısının alınması məqsədinə xidmət edir. Bu baxımdan, GECO layihəsi, Avropanın enerji müstəqilliyinin artırılması və ekoloji tarazlığın qorunması üçün strateji bir platforma rolunu oynayır. Nəticə etibarilə, GECO və 'Zhero' arasında imzalanan memorandum, enerji sahəsində beynəlxalq əməkdaşlığın gücləndirilməsi və 'yaşıl enerji' istehsalının artırılması üçün əhəmiyyətli bir addım olaraq qiymətləndirilir. Bu layihənin uğurlu həyata keçirilməsi, enerji bazarında yeni imkanların açılmasına və regionda enerji təhlükəsizliyinin artırılmasına səbəb olacaq.