Avropa İttifaqı liderləri, ABŞ-ın NATO hərbi alyansına sadiqliyi ilə bağlı şübhələr fonunda, blokun əvvəllər az bilinən qarşılıqlı yardım maddəsinin necə işləyəcəyi barədə layihə hazırlamaq üçün rəsmilərə tapşırıq veriblər. Bu barədə cümə günü keçirilən sammitdə ev sahibi Kipr bildirib. Prezident Donald Trampın NATO-nu İranla müharibəyə dəstək vermədiyi üçün tənqid etməsi, eləcə də bu ilin əvvəlində müttəfiq Danimarkadan Qrenlandiyanı ələ keçirmək təhdidləri, AB-nin qarşılıqlı yardım müddəalarını müəyyənləşdirmək üçün daha böyük təcili ehtiyac yaratmışdır. Kipr Prezidenti Nikos Xristodulides bildirib ki, AB liderləri cümə axşamı ölkəsində keçirilən sammitdə blokun əsas müqaviləsinin 42.7-ci maddəsində nəzərdə tutulan paktı ətraflı şəkildə işləməyin vaxtı gəldiyini qəbul ediblər. "Dünən axşam razılaşdıq ki, (Avropa) Komissiyası bir üzv dövlət 42.7-ci maddəni işə saldığı təqdirdə necə cavab verəcəyimiz barədə bir layihə hazırlayacaq. Cavabını bilməli olduğumuz bir sıra suallar var," Xristodulides deyib. Avropa təhlükəsizliyinin əsası sayılan NATO-nun 5-ci maddəsinin kollektiv müdafiə paktından fərqli olaraq, AB-nin qarşılıqlı yardım maddəsi ətraflı əməliyyat planları və ya hərbi strukturlarla dəstəklənmir. Bu maddə yalnız bir dəfə, 2015-ci ildə Parisdə islamçı hücumçular 130 nəfəri öldürdükdən sonra Fransa tərəfindən aktivləşdirilib. Həmin vaxt üzv dövlətlər AB və beynəlxalq hərbi missiyalara töhfələr verərək Fransanın qoşunlarını yenidən yerləşdirməsinə imkan yaratmışdılar. Kipr , keçən ay İran müharibəsi zamanı adadakı Britaniya hərbi bazasına dron hücumu edildikdən sonra 42.7-ci maddəni möhkəmləndirməkdə xüsusilə maraqlıdır. Hazırda AB Şurasının sədri olan ölkə NATO-ya üzv deyil. Lakin bəzi AB ölkələri NATO-dan və onun 5-ci maddəsinin qarşılıqlı müdafiə paktından uzaqlaşdıqlarını göstərə biləcək hər hansı bir hərəkətdən çəkinməyə çalışırlar. "Mənim üçün 5-ci maddənin kollektiv müdafiəmizin və kollektiv təhlükəsizliyimizin açarı olması tamamilə vacibdir və belə də qalacaq," Litva Prezidenti Gitanas Nauseda cümə axşamı jurnalistlərə deyib. Avropa İttifaqı Müqaviləsinin 42.7-ci maddəsi bildirir ki, "əgər bir üzv dövlət öz ərazisində silahlı təcavüzün qurbanı olarsa, digər üzv dövlətlər ona öz gücləri daxilində hər cür yardım və dəstək göstərmək öhdəliyi daşıyırlar." "Deyək ki, Fransa 42.7-ci maddəni işə salır. Fransa hökumətinin tələbinə ilk cavab verəcək ölkələr hansılar olacaq, 42.7-ci maddəni işə salan hökumətin və ya ölkənin ehtiyacları nələrdir? Bütün bunlar bir layihədə əks olunacaq," Xristodulides deyib. Bir AB rəsmisi bildirib ki, AB-nin xarici siyasət rəhbəri Kaja Kallas sammitdə liderlərə 42.7-ci maddəni ətraflı işləmək üzrə davam edən işlər barədə məlumat verib. " NATO kollektiv müdafiənin əsası olaraq qalır," adının açıqlanmasını istəməyən rəsmi deyib. "Lakin AB-nin NATO-nu tamamlayan sanksiyalar, maliyyə yardımı və humanitar yardım kimi vasitələri var ki, bunlar 42.7-ci maddə vəziyyətində işə düşə bilər." Rəsmi bildirib ki, Kallasın komandası hibrid hücumlar, adi hücumlar və həm 42.7-ci maddənin , həm də NATO-nun 5-ci maddəsinin paralel olaraq işə düşdüyü ssenariləri hazırlayır.