Toni Bleyrin analitik mərkəzi hökumət maliyyəsinə artan təzyiqlər fonunda Leyboristlər Partiyasını pensiya üçlü kilidini ləğv etməyə çağırıb. İran müharibəsinin ictimai xərclər planlarını pozmaq təhlükəsi ilə üzləşdiyi bir vaxtda, Toni Bleyr İnstitutu (TBI) , üçlü kilidi saxlamaq üçün “ödənilməz” manifest vədinin dövlət pensiyasının daha geniş şəkildə yenidən qurulmasının bir hissəsi olaraq ləğv edilməli olduğunu bildirib. Üçlü kilid əsas və yeni dövlət pensiyalarının hər il aprel ayında inflyasiya, orta əmək haqqı artımı və ya 2,5% -dən hansı daha yüksəkdirsə, o qədər artırılmasını təmin edir. Böyük Britaniyanın getdikcə yaşlanan əhalisinin siyasətin xərclərini artırdığını nəzərə alaraq dəyişikliyin “qaçılmaz” olduğunu bildirən analitik mərkəz, üçlü kilidin növbəti ümumi seçkilərdən sonra davam etməməsini təmin etmək üçün əsas siyasi partiyalar arasında seçkiqabağı paktın bağlanmasını təklif edib. Corc Osborn tərəfindən 2010-cu ildə Mühafizəkar-Liberal Demokrat koalisiyası dövründə tətbiq edilən bu siyasət, son illərdə Covid pandemiyası və Rusiyanın Ukraynaya təcavüzü nəticəsində yaranan inflyasiya şokları fonunda illik hökumət xərclərinə milyardlarla funt sterlinq əlavə edib. Yaxın Şərq münaqişəsi daha çox inflyasiyaya səbəb olduqca və hökumətin borclanma xərclərini artırdıqca, Reyçel Rivz ev təsərrüfatları üçün enerji dəstəyini və müdafiə xərclərinin artırılmasını maliyyələşdirmək üçün “çətin seçimlərin” lazım olacağını bildirib. Lakin, kansler keçən ay Vaşinqtonda Beynəlxalq Valyuta Fondunun bahar görüşlərinin kənarında Guardian-a verdiyi müsahibədə üçlü kilidi ləğv etməyə hazır olmadığını bildirib. O, “Biz manifestimizdə üçlü kilidə sadiq qalacağımıza dair öhdəlik götürmüşük və bunu dəyişdirmirik” deyib. Qlobal enerji qiymətlərinin kəskin artması fonunda inflyasiyanın bu il kəskin şəkildə yüksəlməsi gözlənilir ki, bu da yaşayış xərcləri böhranı ilə mübarizə aparan ev təsərrüfatlarına təzyiqi artırır. Daha yüksək ümumi inflyasiya hökuməti gələn il daha yüksək illik pensiya və müavinət artımlarına məcbur edəcək. TBI öz hesabatında Böyük Britaniyanın yaşlanan əhalisinin pensiya sistemində təcili dəyişikliklərə ehtiyac olduğunu bildirib. Hazırda 12,6 milyon pensiyaçının 2070-ci ilə qədər demək olar ki, 19 milyona çatacağı gözlənilən artımı vurğulayaraq, mövcud siyasətə əsasən, bunun pensiyalara ümumi dövlət xərclərini ümumi daxili məhsulun 5%-dən 7,8%-ə qədər artıracağını – bugünkü pulla ildə əlavə 85 milyard funt sterlinq təşkil edəcəyini bildirib. “Bu, daha yüksək vergilər, digər ictimai xidmətlərə daha dərin təzyiq və ya hər ikisi demək olardı” deyə analitik mərkəz bildirib. Hökumətlə sıx əlaqələri olan keçmiş Leyboristlər Partiyasının baş nazirinin təşkilatı, mövcud dövlət pensiyasının əvəz edilməsi də daxil olmaqla, daha əhatəli dəyişikliklərin də tələb olunduğunu iddia edib. O, nazirlərin əsas və yeni dövlət pensiyalarını əvəz edəcək yeni bir “ömür boyu fond” yarada biləcəyini bildirib. Təklifə əsasən, fərdlər 20 ilə qədər dəstək verəcək şərti bir fonda töhfə verəcəklər. İnsanlar işsizlik, yenidən təlim və ya qayğı göstərmə zamanı istifadə etmək üçün təhlükəsizlik tədbirləri ilə qaydalar çərçivəsində təqaüdə çıxmazdan əvvəl bəzi hüquqlarını irəli sürə bilərlər. Dəstəyə çıxış da artıq tək bir dövlət pensiya yaşına bağlı olmayacaq, əksinə fərdiləşdiriləcək. TBI-nin iqtisadi siyasət direktoru Tomas Smit deyib: “ Böyük Britaniyanın dövlət pensiya sistemi fərqli bir dövr üçün qurulmuşdu. Biz getdikcə ödənilməz olan bir sistemə pul tökməyə davam edə bilmərik. Pensiya xərcləri məhdudlaşdırılmalıdır və bu o deməkdir ki, üçlü kilid növbəti seçkilərdən sonra davam edə bilməz. “Onu ləğv etmək bütün partiyalardan siyasi liderlik tələb edəcək – lakin bu, yalnız ilk addım olmalıdır. Əsl islahat həm də daha ədalətli, daha çevik və insanların bu gün necə yaşadığına uyğun bir sistem qurmalıdır.” Əmək və Pensiya Departamenti nin sözçüsü deyib: “Pensiyaçılara dəstək prioritetdir və bu parlamentin qalan hissəsi üçün üçlü kilidə sadiqliyimiz milyonlarla pensiyaçının illik dövlət pensiyasının 2100 funt sterlinqə qədər artacağını göstərir. “Pensiya Komissiyası artıq sabahkı pensiyaçılar üçün və dövlət pensiya yaşına çatmamış, lakin əlavə dəstəyə ehtiyacı olanlar üçün təhlükəsiz təqaüdləri necə təmin edə biləcəyimizi araşdırır, Universal Kredit və digər ehtiyac əsaslı və əlilliklə əlaqəli müavinətlər kimi bir sıra variantlar mövcuddur.”