Hadisə, Moskvanın Ukraynaya qarşı müharibəsinin qonşu NATO dövlətlərinə yayılma riski ilə bağlı narahatlıqları artırır. Rumıniya və onun NATO müttəfiqləri, Rusiya dronunun şərqi Rumıniyada bir yaşayış binasına düşərək iki nəfəri yaralamasından sonra qəzəblə reaksiya veriblər. Cümə günü Buxarestdəki Xarici İşlər Nazirliyi , Ukraynaya yönəlmiş gecə hücumunun bir hissəsi olan dron qəzasını beynəlxalq hüququn ciddi şəkildə pozulması kimi qiymətləndirib və NATO-nu anti-dron imkanlarının transferini sürətləndirməyə çağırıb. Bu hadisə, alyansın şərq cinahı boyunca baş verən sonuncu müdaxilədir və Rusiya ilə NATO dövlətləri arasında açıq qarşıdurma riskinin artması ilə bağlı narahatlıqları gücləndirir. Rumıniya bildirib ki, gecə dronu Qalati şəhərindəki yaşayış binasının damına düşməzdən əvvəl onun hava məkanında radarla izlənilib. Hakimiyyət orqanları sakinləri üçün təcili xəbərdarlıqlar verdikdə, iki F-16 qırıcı təyyarəsi və bir helikopter havaya qaldırılıb. Qəza nəticəsində yanğın baş verdikdən sonra iki nəfər yüngül xəsarət alıb və bir neçə sakin təxliyə edilib. 'Nəticələr' Bu hadisə, Ukraynadakı müharibənin qonşu NATO ölkələrinə yayılması ilə bağlı bir neçə hadisədən yalnız biridir və potensial eskalasiya qorxusunu artırır. Estoniya , Litva və Latviya , eləcə də Finlandiya son aylarda hava məkanlarına dəfələrlə müdaxilələr barədə məlumat veriblər. Dron müdaxilələri bu ayın əvvəlində Latviyada hökumətin dağılmasına səbəb olub. Qəzadan qısa müddət sonra Buxarest NATO-nu anti-dron imkanlarının transferini sürətləndirməyə çağırıb. Vəzifəsindən gedən Baş nazir İlie Bolojan da bildirib ki, Rumıniya bir neçə saat ərzində AB-nin SAFE proqramı çərçivəsində anti-dron müdafiəsi təmin edəcək bir müqavilə imzalayacaq. Cümə səhəri Rumıniya Rusiya səfirini çağırıb. Xarici İşlər Naziri Oana Toiu sosial mediada yazıb: “Biz Rusiya Federasiyası tərəfindən bu məsuliyyətsizliyin ölkələrimiz arasında diplomatik münasibətlər üçün hansı nəticələrə səbəb olacağını, eləcə də sanksiya paketləri ilə bağlı Avropa səviyyəsində növbəti addımları rəsmi olaraq bildirəcəyik.” Prezident Nikusor Dan bildirib ki, Rumıniya Rusiyanın Ukraynaya qarşı apardığı təcavüz müharibəsinin öz vətəndaşlarına ötürülməsini qəbul etməyəcək və əlavə edib ki, o, xarici işlər nazirliyindən ölkənin Rusiya ilə münasibətlərinə dair bir sıra tədbirləri “bu çox ciddi vəziyyətə mütənasib olaraq” gecikmədən təqdim etməsini xahiş edib. NATO müttəfiqləri və digərləri də qəzəb xoruna qoşulublar. Fransanın Avropa İşləri üzrə Naziri Benjamin Haddad bildirib ki, hadisə Rusiyanın Avropa təhlükəsizliyinə yaratdığı təhlükəni vurğulayır və Fransa qoşunlarının Rumıniyada yerləşdiyini qeyd edib. Polşanın Xarici İşlər Naziri Radoslav Sikorski Reuters xəbər agentliyinə deyib: “Qəsdən olub-olmadığından və ya bacarıqsızlığın nəticəsi olmasından asılı olmayaraq, Rusiya hələ də təhlükəlidir və biz özümüzü ona qarşı müdafiə etməliyik.” Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula von der Leyen bildirib ki, hadisə “ Rusiyanın təcavüz müharibəsinin daha bir xətti keçdiyini” göstərir. Bir NATO sözçüsü də sosial mediada “ Rusiyanın ehtiyatsızlığını” qınayıb. Ölkəsi ABŞ-ı hava müdafiəsini gücləndirməyə kömək etməyə çağıran Ukraynanın Xarici İşlər Naziri Andrii Sybiha , Rusiyanı Qara dəniz regionu və daha geniş Avropa qitəsi üçün təhlükə adlandıraraq “ Ukrayna Rumıniyanın yanında möhkəm dayanır” deyə söz verib. O, sosial mediada yazıb: “Biz bu cür təhdidlərdən qorunmanı gücləndirmək üçün sıx əməkdaşlıq etməyə hazırıq” və əlavə edib ki, Ukraynanın hava müdafiəsini gücləndirmək təklifi təkcə Ukraynanı deyil, həm də qonşu ölkələr üçün riskləri azaltmaq üçün “strateji vəzifədir”. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Katibi Antonio Quterreş xəbərdarlıq edib ki, artan hücumlar “nəzarətdən çıxma” riski daşıyır və “naməlum və istənməyən nəticələrə” səbəb ola bilər. O, bu ilin ilk dörd ayında əvvəlki üç ilin eyni dövründəkindən daha çox mülki şəxsin öldürüldüyünü bildirib və diplomatiya, dərhal de-eskalasiya və “tam və qeyd-şərtsiz atəşkəs” çağırışı edib. Artan risk Müharibənin yayılma təhlükəsi ilə bağlı narahatlıqlar, Rusiyanın daxildə artan siyasi və iqtisadi təzyiqi dəf etmək üçün hərbi əməliyyatları gücləndirməsi ilə artır. Ukrayna qüvvələri cümə gecəsi 217 dronu vurduqlarını bildiriblər. Rusiya 232 dron və bir ballistik raketlə hücum edib. Hava qüvvələri bildirib ki, 14 ərazidə zərbələr qeydə alınıb. Moskva Kiyevə “sistematik zərbələr” endirməyi planlaşdırdığını bildirib və Ukraynanın Avropa müttəfiqlərinə bir sıra təhdidlər göndərərək, Avropada Ukrayna üçün dron və komponentlərin istehsalında iştirak etdiyini iddia etdiyi obyektləri sadalayıb. Moskvanın Xarici Kəşfiyyat Xidməti bu yaxınlarda Baltik ölkələrinə xəbərdarlıq edib ki, əgər onlar Ukraynaya öz ərazilərindən hücumlar başlatmağa icazə versələr, onların NATO üzvlüyü onları qisasdan qorumayacaq və analitiklər Rusiya ilə NATO dövlətləri arasında açıq qarşıdurma riskinin artdığını xəbərdar edirlər. Bu, Prezident Donald Trampın ABŞ-ın bəzi hallarda buna əməl etməyə biləcəyini işarə etdiyi NATO-nun 5-ci maddəsinin kollektiv müdafiə bəndi ilə bağlı narahatlıqları artırır. Lakin alyansın Baş Katibi Mark Rutte cümə günü NATO-nun bütün ərazisini müdafiə edəcəyini israr edib. O, sosial mediada yazıb: “ Rusiyanın ehtiyatsız davranışı hamımız üçün təhlükədir.” “Dünən gecə bir daha göstərdi ki, onların qanunsuz təcavüz müharibəsinin nəticələri sərhəddə dayanmır.” O əlavə edib: “Biz evdə çəkindirmə və müdafiəmizi gücləndirməyə davam edəcəyik və Rusiyanın təcavüzünə qarşı müdafiə olunan Ukraynaya dəstəyimizi davam etdirəcəyik.”